Doğu Karadeniz Bölgesi’nde son haftalarda artan ayı hareketliliği, yayla sakinleri ve bölge halkında endişeye neden oldu. Trabzon, Rize, Artvin, Gümüşhane ve Giresun’un yüksek kesimlerinde görülen ayılar, yerleşim alanlarına kadar inerek evlere ve ağıllara zarar verdi.
Evler ve Kovanlar Hedefte
Kış uykusundan uyanarak yiyecek arayışına giren ayılar, bazı yaylalarda kapı ve pencereleri kırarak evlere girdi. Evlerdeki gıda malzemelerini dağıtan hayvanların, arı kovanlarına da zarar verdiği bildirildi. Bazı bölgelerde aynı gece birden fazla evin hedef alındığı öğrenildi.
Vatandaşlar Tedirgin
Yayla sezonu öncesi hazırlık yapmak isteyen vatandaşlar, evlerinde oluşan hasarla karşılaştı. Parçalanmış kapılar, dağıtılmış erzaklar ve zarar gören eşyalar nedeniyle vatandaşlar yetkililerden önlem alınmasını talep etti.
Uzmanlardan Uyarı
Karadeniz Teknik Üniversitesi Orman Fakültesi Öğretim Üyesi Prof. Dr. Şağdan Başkaya, ayı saldırılarındaki artışa ilişkin şu değerlendirmede bulundu:
“Ayılar evlere haddinden fazla girmeye başladı. Sosyal medyada da bu türden çokça paylaşımlar görüyoruz. Bunun en önemli sebebi ayı popülasyonunun artması. Artmanın yanında birde ayıların artık bu evlere girme olayını bir alışkanlık haline getirmeleridir. Bunu artık öğrendiler. Yayla evlerini kapatıp terk ederken yiyecek bırakmayın diyoruz. Koku çıkaracak herhangi bir şeyi yanınızda götürün evde bırakmayın. Mutfakta bulunan tabak, çatal bile ayı için bir kokudur. Ayılar evlerde yiyecek bulabileceğini öğrendi. Biz önlemlerimizi almalıyız. Yayla evlerinde yiyecek bırakmamalıyız”
“Yasal Düzenleme Gerekli”
Başkaya, ayı popülasyonuna yönelik düzenlemelere ihtiyaç olduğunu belirterek şu ifadeleri kullandı:
“Tarım ve Orman Bakanlığının ayılar konusunda bir yöntem değişikliğine gitmesi gerekiyor. Ayılar bugün koruma altında olan hayvandır. Yasal olarak avına izin verilmiyor. Yasal olarak avına izin vermiyoruz ancak ülkede yaşayan herkes biliyor ki ayı kaçak olarak haddinden fazla avlanıyor. Ayının popülasyon sayımları yapılmalı bu envanter sayımlar sonucunda nerede ne kadar erkek, dişi ve yavrunun olduğunu bilmemiz gerekiyor. Buna göre avlanma işini yasal olarak yapmamız gerekiyor. Köylüler resmen gelip bölgemizde av yapılsın diye yetkililere yalvarır durumda dilekçeler veriyor. Bu dilekçeler sonucunda belli yerlerde bazı ayılar avlanıyor. Bu ayı saldırıları eskiden köylerde daha fazla yaşanıyordu. Eskiden kırsalda yaşayan insanlar ayıya karşı önlem alıyordu. Ayı sayısını azaltıyorlardı. Bugün ise köylerde yaşayan insanları çoğu evlerini yazlıkçı olarak kullanıyor”
“Aç ve Hareketli Dönemdeler”
Ayıların kış sonrası beslenme ihtiyacına dikkat çeken Başkaya, şu uyarılarda bulundu:
“Ayıların çoğunluğu kış dinlenmesi yaptılar. Bazıları belki kış uykusu dediğimiz olayı hafif atlatır bazıları çok daha uzun süre yatar. Şubat ve Mart ayına kadar uyuyanlar oldu. Yüksek kesimlerdekiler Nisan ayına kadar uyudu. Artık onlarda uyandılar. Kış dinlenmesinden uyanan ayılar kış boyunca yağlarını eriterek yaşadılar. O enerjiyi geri almak için etrafta yiyecek arayışına koyuluyorlar. Haliyle aşırı bir beslenme istekleri oluşuyor. Ardından da çiftleşme dönemi yaşıyorlar. Bizi hem aç hem de ardında bir çiftleşme dönemi bekliyor. Erkek ayılar daha saldırgan olabiliyorlar. İnsanlarla karşılaşmaları artıyor çünkü yiyecek arayışındalar. Yayla evlerine akın ediyorlar. Bu dönemde uyanık olmalıyız tek başına arazide bulunmak sıkıntıdır. İşi gücü olan köylü vatandaşımız bile tek başına dolaşmamaya çalışsın. Çobanlarımıza da bu öneride bulunuyoruz”
Önlem Çağrısı Yapıldı
Uzmanlar, yayla evlerinde yiyecek bırakılmaması ve kırsal alanlarda tek başına dolaşılmaması konusunda vatandaşlara uyarıda bulundu. Yetkililerden ise bölgede artan ayı hareketliliğine karşı önlemlerin artırılması talep ediliyor.