Otomotiv dünyasında manuel vitesli araçların dönemi hızla sona eriyor. Son 10 yılda manuel şanzımanlı model sayısının yüzde 66 oranında azalmasıyla birlikte, 2026 itibarıyla birçok büyük üretici bu seçeneğe veda etmeye başladı.
Yapılan araştırmalara göre, en popüler 30 otomobil üreticisinin sunduğu 292 modelin yalnızca 67’sinde manuel vites seçeneği bulunuyor. Bu da pazardaki araçların yüzde 23’ünden daha azının üç pedallı sürüş sunduğunu ortaya koyuyor. 2016 yılında 197 olan manuel model sayısı, 2025’te 82’ye, 2026’da ise 67’ye kadar geriledi.
8 büyük marka manueli bırakıyor
2026 itibarıyla birçok marka, yeni modellerinde manuel vites seçeneğini büyük ölçüde kaldırdı. Bu markalar arasında;
- Fiat
- Honda
- Land Rover
- Lexus
- Mercedes-Benz
- MINI
- Tesla
- Volvo
yer alıyor.
Elektrifikasyon süreci hızlandırıyor
Uzmanlara göre manuel vitesin ortadan kalkmasındaki en büyük etken, otomotiv sektöründeki elektrifikasyon ve hibritleşme süreci. Elektrikli araçlarda klasik şanzıman ve debriyaj sistemine ihtiyaç duyulmaması, bu dönüşümü hızlandırıyor.
Ayrıca SUV segmentine olan talebin artması ve premium araç pazarındaki değişim de manuel vitesin geri planda kalmasına neden oluyor. İçten yanmalı motorların yasaklanmasına yönelik planlar doğrultusunda, manuel vitesli araçların 2030’a kadar tamamen ortadan kalkabileceği öngörülüyor.
Türkiye’de otomatik vites hakimiyeti
Türkiye’de de benzer bir tablo dikkat çekiyor. Otomotiv Distribütörleri ve Mobilite Derneği (ODMD) verilerine göre, 2025 yılı Ocak-Kasım döneminde satılan otomobillerin yüzde 94,6’sını otomatik vitesli araçlar oluşturdu. Manuel vitesli araçların payı ise yüzde 5,4’te kaldı.
Manuel vites tamamen bitmedi
Her ne kadar manuel vites pazarı daralsa da bazı markalar bu seçeneği sunmaya devam ediyor. Özellikle giriş segmenti ve bazı performans modellerinde manuel vitesli araçlar hâlâ tercih edilebiliyor.
Ancak sektör genelindeki eğilim, otomatik ve elektrikli araçlara geçişin hızlanmasıyla birlikte manuel vitesin otomotiv tarihinde yerini almaya hazırlandığını gösteriyor.