Atlantik Okyanusu’nda seyreden bir yolcu gemisinde şüpheli hantavirüs vakalarının görülmesi dünya genelinde dikkat çekti. Dünya Sağlık Örgütü’nün (DSÖ) açıklamalarına göre gemide üç kişinin hayatını kaybettiği, en az üç kişinin ise hastalandığı bildirildi.
Ünlü Türk YouTuber Ruhi Çenet’in yayımladığı videoyla gündeme gelen olay sonrası “Hantavirüs nedir, nasıl bulaşır, belirtileri nelerdir?” soruları yeniden araştırılmaya başlandı.
Hantavirüs Nedir?
Hantavirüs, Bunyaviridae ailesine ait RNA virüsü olarak biliniyor. Adını ilk kez izole edildiği Güney Kore’deki Hantaan Nehri’nden alan virüs, özellikle kemirgenler aracılığıyla yayılıyor.
Virüsün neden olduğu hastalık türleri kıtalara göre değişiklik gösterebiliyor. Avrupa ve Asya’da daha çok böbrek yetmezliği ve kanamalı ateşle seyreden türler görülürken, Amerika kıtasında akciğerleri etkileyen Hantavirüs Pulmoner Sendromu (HPS) vakaları öne çıkıyor.
Nasıl Bulaşıyor?
ABD Hastalık Kontrol ve Önleme Merkezleri’ne (CDC) göre hantavirüs en sık fare ve sıçan gibi kemirgenlerin idrarı, dışkısı ve tükürüğüyle temas sonucu bulaşıyor.
Virüs taşıyan kemirgenlerin çıkartılarının kuruyup havaya karışmasıyla insanların enfekte olabileceği belirtiliyor. Özellikle kapalı ve uzun süre temizlenmemiş alanlar risk taşıyor.
Uzmanlar, kemirgenlerin insanları ısırmasıyla bulaşın ise oldukça nadir görüldüğünü ifade ediyor.
İnsandan İnsana Bulaşıyor mu?
Uzmanlara göre hantavirüsün insandan insana bulaşması çok nadir görülüyor. Dünya Sağlık Örgütü yetkilileri, bazı istisnai vakalar dışında doğrudan bulaş riskinin düşük olduğunu belirtiyor.
Virüsün temasla, kan transfüzyonuyla veya günlük sosyal temaslarla yayıldığına dair güçlü bir bulgu bulunmadığı ifade ediliyor.
Belirtileri Neler?
Hantavirüsün kuluçka süresi genellikle 12 ila 21 gün arasında değişiyor. Bazı durumlarda bu sürenin daha uzun olabileceği belirtiliyor.
Hastalığın belirtileri arasında yüksek ateş, kas ağrısı, halsizlik, baş ağrısı, mide bulantısı ve nefes darlığı yer alıyor. İleri vakalarda akciğer ve böbrek yetmezliği gelişebiliyor.
Tedavisi Var mı?
Hantavirüs için özel bir antiviral tedavi bulunmuyor. Tedavi sürecinde hastanın semptomlarına yönelik destekleyici bakım uygulanıyor.
Uzmanlar, erken teşhisin hayati önem taşıdığına dikkat çekerken, kemirgenlerle temasın azaltılması ve hijyen önlemlerinin artırılmasının korunmada önemli rol oynadığını belirtiyor.