Orta Doğu’da tansiyon yeniden zirveye çıktı. ABD ve İsrail ile artan askeri gerilimin ardından İran, küresel enerji arzı açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nı gemi geçişine kapattığını duyurdu. Açıklamanın ardından petrol piyasalarında sert dalgalanma beklentisi oluştu.
İran Devrim Muhafızları tarafından yapılan açıklamada, boğazdan hiçbir ticari ya da askeri geminin geçişine izin verilmeyeceği bildirildi. Bölgedeki gemilere uyarı mesajı iletildiği ve deniz trafiğinin askıya alındığı ifade edildi.
Küresel enerji hattı tehlikede
Basra Körfezi’ni Umman Denizi’ne bağlayan Hürmüz Boğazı, dünya petrol taşımacılığının yaklaşık üçte birine ev sahipliği yapıyor. Suudi Arabistan, Birleşik Arap Emirlikleri, Kuveyt, Irak ve Katar gibi üretici ülkelerin petrol ve LNG sevkiyatı büyük ölçüde bu dar su yolundan sağlanıyor. Alternatif güzergâhların sınırlı olması nedeniyle boğazda yaşanacak uzun süreli bir kapanmanın küresel arz zincirini ciddi biçimde etkilemesi bekleniyor.
Uzmanlar, daha önce yalnızca “kapatma tehdidi”nin bile fiyatları yukarı çektiğine dikkat çekerek, fiili bir kapanmanın Brent petrol ve doğalgaz fiyatlarında sert yükselişlere neden olabileceğini belirtiyor.
Bölgesel gerilim tırmanıyor
İran’ın hamlesi, ABD ve İsrail’in İran’a yönelik saldırılarının ardından geldi. Tahran yönetimi, saldırılara karşı “orantılı ve caydırıcı” adımlar atılacağını açıklamıştı. Son gelişmeyle birlikte bölgedeki askeri ve diplomatik hareketlilik hız kazandı.
Uluslararası kamuoyu ise Hürmüz Boğazı’ndaki durumun küresel ekonomi üzerindeki etkilerini yakından izliyor. Enerji piyasaları, sigorta maliyetleri ve navlun fiyatlarında kısa sürede yeni dalgalanmalar yaşanabileceği değerlendiriliyor.