Kocaeli’de bulunan SEKA Kağıt Müzesi, Türkiye’nin kağıt üretim tarihinde önemli bir yere sahip olan eski fabrika makineleri ve üretim sistemleriyle ziyaretçilerine endüstriyel bir tarih yolculuğu sunuyor. 1934 yılında kurulan ve uzun yıllar Türkiye’nin kağıt ihtiyacının önemli bir bölümünü karşılayan tesis, 2004’te faaliyetini durdurmasının ardından yapılan dönüşüm çalışmalarıyla 2016 yılında müze olarak kapılarını açtı.
Dünyanın En Büyük Kağıt Müzelerinden Biri
12 bin 345 metrekarelik alanda kurulu, 4 kat ve 18 salondan oluşan SEKA Kağıt Müzesi, dünyanın en büyük kağıt müzelerinden biri olarak gösteriliyor. Müze, Türkiye’nin kağıt sanayisindeki gelişimini ve üretim süreçlerini korunan makineler ve ekipmanlar üzerinden ziyaretçilere anlatıyor.
70 Metrelik Dev Kağıt Makinesi
Müzede sergilenen en dikkat çekici bölümlerden biri, fabrikanın en eski üretim hattını oluşturan “1 numaralı kağıt makinesi”. 1934 yılında J.M. Voith firması tarafından üretilen makine yaklaşık 70 metre uzunluğunda ve 2,65 metre genişliğinde. Sistem; oluşum bölümü, pres sistemi, 48 kurutma silindiri ve perdah kalenderden oluşuyor.
Makinede hamur ilk olarak tel bölümünde ince tabaka halinde yayılıyor, ardından vakum sistemiyle suyun büyük bölümü uzaklaştırılıyor. Pres bölümünde mekanik basınç uygulanarak nem oranı düşürülürken, kurutma silindirleri kağıdın kontrollü şekilde kurumasını sağlıyor.
“Bu Makineler İleri Mühendislik Örneği”
Kocaeli Büyükşehir Belediyesi Müzeler Şefi Hüseyin Saban, müzede sergilenen makinelerin dönemin ileri mühendislik örneklerinden biri olduğunu söyledi. Saban, makinelerin büyük bölümünün Alman menşeli olduğunu belirterek, “1930’lu yıllarda Almanya’dan trenlerle getirilen parçalar burada monte edildi ve dönemin gelişmiş endüstriyel üretim sistemlerinden biri kuruldu” dedi.
Türkiye’nin İlk Kağıt Mühendisleri Burada Yetişti
Saban, fabrikanın yalnızca üretim yapılan bir tesis olmadığını, aynı zamanda Türkiye’nin ilk kağıt mühendislerinin yetiştiği yerlerden biri olduğunu belirtti. İlk yıllarda Alman mühendislerin üretim hattını yönettiğini ifade eden Saban, 1950’li yıllardan itibaren üretimin tamamen Türk mühendis ve ustaların kontrolüne geçtiğini söyledi.
Endüstriyel Miras Gelecek Nesillere Aktarılıyor
Müzede ayrıca hamur hazırlama sistemleri, çelik silindirler, enerji panoları ve üretim hattının farklı aşamalarını gösteren makineler de sergileniyor. 1934 yılına ait Siemens marka elektrik panosu ve hamur hazırlama makineleri de müzenin dikkat çeken bölümleri arasında yer alıyor.
SEKA Kağıt Müzesi, Türkiye’nin sanayi tarihine ışık tutan yapısıyla her yıl çok sayıda ziyaretçiyi ağırlamaya devam ediyor.
