Türkçede hem gerçek hem de mecaz anlamda sıkça kullanılan kelimelerden biri zehir sözcüğüdür. Günlük konuşma dilinde olduğu kadar edebi metinlerde, deyimlerde ve atasözlerinde de yer alan bu kelimenin eş anlamlısı da merak edilmektedir. Özellikle eş anlamlı kelimelerle ilgili araştırma yapan öğrenciler ve yazılı anlatımda kelime tekrarından kaçınmak isteyenler için zehir kelimesinin eş anlamlısı önemli bir konudur. Peki, zehir kelimesinin eş anlamlısı nedir?
Zehir Kelimesi Ne Demek?
Türk Dil Kurumu’na göre zehir, canlı bir organizmaya girdiğinde sağlık üzerinde olumsuz etki yapan, hastalığa hatta ölüme yol açabilen maddeler için kullanılan bir kelimedir. Bunun yanında mecaz anlamda;
insanı üzen, can sıkan, huzur kaçıran durumlar için de zehir sözcüğü kullanılabilmektedir.
Zehir Kelimesinin Eş Anlamlısı Nedir?
TDK’ye göre zehir kelimesinin eş anlamlısı:
Agu
Agu sözcüğü, özellikle eski Türkçe metinlerde ve edebi eserlerde zehir anlamında kullanılmıştır. Günlük konuşma dilinde zehir kelimesi daha yaygın olsa da, agu sözcüğü anlam bakımından zehirle tamamen örtüşmektedir.
Zehirin Eş Anlamı ile Örnek Cümleler
Bu içecek zehirli olduğu için kimse dokunmadı.
Bu içecek agu gibi etkili olduğu için kimse dokunmadı.
Sözleri bütün keyfimi zehir etti.
Sözleri bütün keyfimi aguya çevirdi.
Eski destanlarda düşmanlara gizlice agu verildiği anlatılır.
Bu örneklerde görüldüğü gibi zehir ve agu kelimeleri cümle içinde aynı anlamı karşılayacak şekilde kullanılabilmektedir.
Zehir kelimesi, Türkçede hem gerçek hem de mecaz anlamda güçlü bir anlatıma sahiptir. Agu sözcüğü ise zehir kelimesinin eş anlamlısı olarak özellikle edebi ve tarihî metinlerde öne çıkar. Anlam bütünlüğü korunmak şartıyla bu iki kelime birbirinin yerine kullanılabilir ve anlatımı zenginleştirir.
