İçişleri Bakanlığı’na bağlı Sivil Toplumla İlişkiler Genel Müdürlüğü tarafından açıklanan son verilere göre Türkiye genelinde 2025 yılında toplam 101 bin 478 faal dernek bulunuyor. Bu rakam 2000 yılında ise 72 bin 179 şeklinde görülüyor. En fazla derneğin bulunduğu il 23 bin 563 ile İstanbul olurken, onu 10 bin 672 ile Ankara, 5 bin 654 ile İzmir, 4 bin 359 ile Bursa takip ediyor. Listenin 5’inci sırasında ise 3 bin 315 sayısıyla ilimiz Kocaeli yer alıyor.
Yıllara Göre Düzenli Artış Görülüyor
İlimiz Kocaeli’de yıllara göre faal dernek sayıları ise düzenli bir şekilde artıyor. 2000 yılı ve sonrasında Kocaeli’de faal dernek sayıları ise artış gösteriyor. 2000 yılında Kocaeli’de bin 981 faal dernek bulunurken, bu sayı 2005 yılında 2 bin 126, 2010 yılında 2 bin 513, 2015 yılında 3 bin 97, 2020 yılında ise 3 bin 546 faal dernek yer alıyor.
Pandemi Süreci Sonrasında Kapanma
Kocaeli’de bulunan dernek sayıları yıllara göre düzenli bir artış gösterirken, bir noktada azalma olması dikkat çekiyor. 2021 yılında 3 bin 626 faal dernek bulunurken, tarihler 2022 yılını gösterdiğinde bu sayı 3 bin 125’e düşüyor. Yani bu süreçte 501 adet faal dernek kapanıyor. Bu yılda gerçekleşen düşüşün pandemi süreci sonrasında yaşanan durumlardan kaynaklı, gelir kaybı ve faaliyet eksikliklerinden kaynaklandığı düşünülüyor. Ancak sonraki yıllarda dernek sayılarındaki artış yine devam ediyor ve 2025 yılında Kocaeli’deki dernek sayısı 3 bin 299 sayısına ulaşıyor.
İlimizde Yer Alan Dernekler Türlerine Göre Şu Sayılarda Bulunuyor
Yaşlı ve Çocuklara Yönelik Dernekler: 5
Gençlik Dernekleri: 9
Şehit Yakını ve Gazi Dernekleri: 10
Uluslararası Teşekküller ve İş Birliği Dernekleri: 10
Hak ve Savunuculuk Dernekleri: 16
Gıda Tarım ve Hayvancılık Alanında Faaliyet Gösteren Dernekler: 21
Kamu Kurumları ve Personeli Destekleyen Dernekler: 26
Dış Türkler ile Dayanışma Dernekleri: 30
Düşünce Temelli Dernekler: 35
Engelli Dernekleri: 36
İmar Şehircilik ve Kalkındırma Dernekleri: 39
Sağlık Alanında Faaliyet Gösteren Dernekler: 41
Bireysel Öğreti ve Toplumsal Gelişim Dernekleri: 57
Toplumsal Değerleri Yaşatma Dernekleri: 65
Çevre Doğal Hayat Hayvanları Koruma Dernekleri: 109
Kültür, Sanat ve Turizm Dernekleri: 135
Eğitim Araştırma Dernekleri: 149
Spor ve Spor ile İlgili Dernekler: 164
İnsani Yardım Dernekleri: 169
Dini Hizmetlerin Gerçekleştirilmesine Yönelik Faaliyet Gösteren Dernekler: 789
Mesleki ve Dayanışma Dernekleri: 1400
Onlarca Hemşehri Derneği de Listede
İlimizde istatistiki verilerde görüldüğü üzere çok sayıda dernek bulunuyor. Bunlar içerisinde özellikle son yıllarda çeşitli etkinlikler ve protokollerde bulunan hemşehri dernekleri de bulunuyor. Hemşehri dernekleri tabloda mesleki ve dayanışma dernekleri içerisinde bulunuyor. Kocaeli’de en fazla bulunan hemşehri dernekleri ve sayıları da şu şekilde görülüyor: “Erzurum 76, Giresun 45, Ardahan 34, Gümüşhane 32, Kars 25, Artvin 21, Sivas 21, Trabzon 18, Bayburt 18, Ağrı 16, Tokat 15, Ordu 14.”
Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu Göçü
Bir göç şehri olan ilimiz Kocaeli’de hemşehri derneklerinin dağılımı şu göç haritasını da ortaya koyuyor: “Kocaeli’de Erzurum – Giresun hattı açık ara baskın bir şekilde görülüyor. Bölgesel olarak düşünüldüğünde Kocaeli’de Doğu Karadeniz ve Doğu Anadolu göçü belirleyici olarak ortaya çıkıyor. Ayrıca Kocaeli’deki hemşehri derneklerinin yaklaşık yüzde 70’i bu iki bölgeden oluşuyor.”
