İnternetin geleceği ile ilgili çeşitli öngörüler ortaya atılıyor ve son dönemde bunların en önemlisi "metaverse". Türkçe'ye 'sanal evren' olarak çevrilebilecek olan 'metaverse' kullanıcıların internet üzerinde var olan bir dünyaya bağlanmasını sağlıyor.Elbette bu değişimlerin toplumlar için büyük etkileri olacak. Metaverse yeni dönemde, yaratıcılığı inanılmaz derecede açığa çıkaracak, markalar ve işletmeler için yeni sınırlar ve ufuklar açacak.
 

Metaverse Nedir?

“Metaverse” kelimesi, " meta " (öte) ve "universe" (evren) sözcüklerinin anlamlarının karışımından türetilen yeni bir sözcüktür. Metaverse, tüm sanal dünyaların, artırılmış gerçeklik ve internet'in toplamı da dahil olmak üzere, neredeyse geliştirilmiş fiziksel gerçeklik ve fiziksel olarak kalıcı sanal alanın yakınsamasıyla oluşturulan kolektif bir sanal paylaşılan alandır.

“Metaverse” terimi ilk defa bilim kurgu yazarı Neal Stephenson tarafından 1992 tarihli “Snow Crash” adlı romanında ortaya çıkmıştır. “Snow Crash”te Metaverse, arttırılmış gerçeklik teknolojisiyle donatılmış kullanıcılar tarafından deneyimlenen devasa popüler bir sanal dünyadır.

Gerçeğe yakın sanal dünya, insanların dijital avatarlarla temsil edildiği paylaşılan bir sanal alandır. Sanal dünya, içindeki toplumun karar ve eylemlerine bağlı şekilde sürekli olarak büyür ve gelişir.

İnsanlar tamamen sanal olarak (yani sanal gerçeklikle) metaverse'e girebilecek veya artırılmış ve karma gerçeklik yardımıyla fiziksel alanlarında onun bölümleriyle etkileşime girebilecekler.

Metaverse Neden Önemli?

Metaverse, bilim kurgu yazarlarının yakaladığı fantastik vizyonların gerisinde kalsa bile yeni bir bilgi işlem platformu veya içerik ortamı olarak trilyonlarca değer üretmesi muhtemeldir. ancak tam anlamıyla Metaverse, çoğu dijital deneyime açılan kapı, tüm fiziksel deneyimlerin önemli bir bileşeni ve bir sonraki harika iş platformu haline geliyor. Böyle bir sistemin katılımcısı olmanın değeri de oldukça büyüktür. Bugün “internet”in bir sahibi yoktur, ancak dünyadaki en değerli halka açık şirketlere baktığımızda üst sıralarda önde gelen internet şirketlerini görüyoruz.

Eğer Metaverse gerçekten internetin yerine geçecekse ekonomik açıdan da büyük bir yükseliş gösterebilir. Metaverse, internette gördüklerimizden daha fazla sayıda ve çeşitlilikte fırsat üretebilir. Ödeme işlemleri, kimlik doğrulama, işe alımlar, reklamlar, içerik oluşturma, güvenlik ve benzeri her şeyi yönetmek için yeni şirketler, ürünler ve hizmetler ortaya çıkacaktır. Bu da günümüzdeki birçok çalışanın işlerinin son bulacağını ve dönüşeceği anlamına gelir.

Metaverse Nasıl Kurulacak?

Metaverse’ün çalışması için sayısız yeni teknoloji, protokol, şirket, yenilik ve keşif gerekecek ve “Metaverse öncesi”, “Metaverse sonrası” gibi doğrudan var olmayacak. Bunun yerine, farklı ürünler, hizmetler ve yetenekler bütünleşip kaynaştıkça zaman içinde yavaş yavaş ortaya çıkacaktır, ancak yerine getirilmesi gereken birkaç temel unsuru düşünmek faydalı olacaktır.

Metaverse için şu anda var olmayan bir altyapı gerekiyor. Çünkü internet bu deneyime yakın bir şey için tasarlanmamıştı, dosyaları bir bilgisayardan diğerine paylaşmak için tasarlanmıştı.

Metaverse için video konferans ve video oyunların sunduğu olanaklardan daha fazlası ve yüksek düzeyde eş zamanlılığa sahip bir altyapı gereklidir. Çoğu görüntülü sohbet programı en fazla birkaç düzine kişinin karşılıklı görüşmesine imkan tanır. Yüzlerce kişiye ulaşan bir durum varsa, iki yönlü paylaşım yerine izleyicilere bir kaç kişinin canlı yayın görüntüsü ulaştırılır.

Metaverse'ün Gelişimine Hangi Şirketler Katkıda Bulunabilir?

1. Microsoft

Microsoft, Office 365 ve Linkedin aracılığıyla yüz milyonlarca birleşik kullanıcı kimliğine sahiptir. Dünyanın en büyük ikinci bulut satıcısıdır. Tüm sistemleri / platfromları / altyapıyı kapsayan kapsamlı bir işle ilgili yazılım ve hizmet paketine sahiptir. Bu amaçla Metaverse, Microsoft’ta PC’den mobil cihazlara geçiş sırasında bıraktığı işletim sistemi / donanım liderliğini geri alma fırsatı sunuyor. 

2. Meta (Facebook'un yeni ismi)

Facebook bir süredir konuşulan isim değişikliğini gerçekleştirdi ve dijital dünyadaki çoklu evreni yansıtma planıyla uyumlu olarak "Meta" adını aldı.

Facebook'un kurucusu ve CEO'su Mark Zuckerberg, Facebook'un adının değiştiğini açıkladı. Yeni adının 'Meta' olduğunu duyuran Facebook, metaverse platformunu da tanıttı.

Facebook'un kurucusu ve CEO'su Mark Zuckerberg, Facebook adının şirketin geleceğini yeterince anlatamadığını belirtip daha önce basına sızan isim değişikliğini doğruladı.

Düzenlenen konferansta video kaydı yayınlanan Zuckerberg metaverse'e dair açıklamalarda bulundu. Facebook yöneticileri, metaverse'i insanların oyun oynarken ya da araştırma yaparken birlikteymiş gibi hissedebilecekleri bir ortam olarak tanımlıyor. 

Şirket yeni ismi hakkında, ''Metaverse, sosyal bağlantının bir sonraki evrimidir. Şirketimizin vizyonu meta evreni hayata geçirmeye yardımcı olmaktır, bu nedenle bu geleceğe olan bağlılığımızı yansıtmak için adımızı değiştiriyoruz.'' ifadelerine yer verdi.

3. Amazon

Amazon en açık şekilde, her zaman ürün satın aldığımız birincil yer olmak isteyecektir. Buna ek olarak, şirket halihazırda yüz milyonlarca kredi kartına sahip dünyanın en büyük bulut satıcısı, çok sayıda farklı tüketici için bir medya sağlayıcı, e-ticaret platformu ve bildirildiğine göre AR gözlükleri üzerinde çalışıyor.

4. Apple

Apple, bildiğiniz gibi modern çağın en büyük tüketici elektroniği rüreticilerinden ve en büyük oyun mağazalarından birinin sahibi. Ayrıca şirket, Metaverse’e yardımcı olacak AR cihazlarına ve IoT teknolojilerine büyük yatırımlar yapıyor. Bununla birlikte, herkesin tüm kullanıcı verilerine ve cihaz API’lerine erişebileceği açık bir platform oluşturmak, Apple’ın değerlerine ve iş stratejisine aykırıdır.

Metaverse Hayatımızı Nasıl Etkileyecek?

Mevcut çevrimiçi platformlar, kullanıcılara belirli hizmetler için ve belirli sınırlar içerisinde özgürce hareket etmelerine izin verir, ancak platformlar arasındaki birlikte çalışabilirliği sınırlandırır. “Minecraft”ta herhangi bir şey inşa edebilirsiniz, ancak yarattıklarınızı bir “Fortnite” haritasına aktaramazsınız. Metaverse, kullanıcıların kendi içeriklerini oluşturmalarına ve geniş çapta erişilebilir bir dijital dünyada özgürce dağıtmalarına izin verecek.

Modern internetin aksine Metaverse kullanıcıları, tüm değişiklikleri gerçek zamanlı olarak yaşayacaktır. Bir kullanıcı Metaverse'de herhangi bir değişiklik yaparsa, bu değişiklik kalıcı olacak ve hemen herkes tarafından görülebilecektir. Metaverse'ün kalıcılığı ve birlikte çalışabilirliği, kullanıcılara modern internete kıyasla daha fazla kimlik ve deneyim sürekliliği sağlayacaktır. 

Metaverse'de, kullanıcıların ayrı Twitter profillerine, “Fortnite” karakterlerine ve Reddit hesaplarına sahip olmaları gerekmeyecek, tüm kanallarda kendileri olacaktır. Bu kimlik sürekliliği, kullanıcıların Metaverse'deki içeriği nasıl satın alıp tükettiğinin arkasındaki temel faktör olacaktır.

Metaverse Ne Zaman Gelecek?

Gerçek bir Metaverse'e giden yolda hala epeyce engel var. En büyük engeller de donanım sınırlamalarıdır. Şu anda dünya çapındaki ağ oluşturma ve bilgi işlem yetenekleri, milyonlarca eşzamanlı kullanıcı tarafından gerçek zamanlı olarak deneyimlenebilen kalıcı bir dijital dünyayı henüz destekleyemeyecektir. Bu düzeyde ağ oluşturma ve bilgi işlem gücü mevcut olsa bile, böyle bir çabanın enerji tüketimi hem ulusal elektrik şebekeleri hem de çevre için sorun yaratacaktır.

Donanım ve enerji teknolojinin yeterli olduğu durumda, gerçek bir Metaverse gelişimini teşvik etmek için geniş kültürel değişiklikler gerekli olacaktır. Nispeten yüksek kaliteli sanal gerçeklik ve arttırılmış gerçeklik teknolojileri zaten tüketicilere sunuluyor, ancak Thrive Analytics ve ARtillery Intelligence tarafından hazırlanan 2020 raporuna göre Amerikalıların yüzde 20'sinden azı VR başlıkları ile tanışmış durumda. Ayrıca uzmanlar, VR ve AR gibi cihazların en erken 2025 gibi bir tarihte oyun konsollarını geçme konusunda bir şansı olduğunu tahmin ediyor.

Metaverse Projeleri Nelerdir?

Metaverse Ekonomi Projeleri

Şirketlerin pazarlama stratejilerini, online reklam satın almalarından, paylaşılan sanal bir ekonomide kullanılabilecek versiyonlarına dönüştürmeleri gerekecek. Şirketlerin veri tabanındaki yeni müşterileri hakkında pazar araştırması yapmaları gerekecek. İnsanların meta evrende nasıl davrandığı ve tercihlerinin neler olduğu, gerçek hayatta nasıl davrandıklarından ve ne için alışveriş yaptıklarından tamamen farklı olabilir.

Metaverse Kültür Projeleri

Metaverse'de insanlar tek tek dolaşmayacaklar. Kararlarını etkileyecek arkadaşlıklar, ilişkiler kuracaklar. Markaların, oyun tarzlarına ve etkileşimlere uyum sağlamaya devam etmesi gerekecek. Müşteriler, sosyal medyadaki gibi markalarla sadece konuşmakla kalmayacak, onlarla 3D formda etkileşime geçebilecekler.

Metaverse Alışveriş Projeleri

Sanal moda, avatarlar ve sanal gayrimenkuller (konut, arabalar, vb.) Metaverse'de kendi değerlerine sahip olacak. Şirketler, ekonomik durumun farklı aşamalarında farklı insanlar için markalar tasarlamak zorunda kalacaklar. Meta veriye yatırım yapan kişilerin Metaverse'de kendi işleri ve mülkleri olabilir, bu nedenle fiziksel olarak var olmayan işletmelerle ortaklık fırsatları da olabilir. Sanal moda evleri ve tasarımcıları, tamamen yeni bir dijital öncelikli giyim pazarına girme şansına sahip olabilecekler.

Sonuç

Microsoft,  Meta (Facebook’un yeni ismi),  Amazon,  Apple  gibi şirketlerin milyarlarca dolarlık yatırım planıyla gündeme gelen metaverse konsepti, internetin gelişimindeki bir sonraki aşama olarak görülüyor.

Teknolojiden para kazanmanın yeni yollarını arayan şirketler, metaverse ile insanlara internet üzerinden erişebilecekleri kurgusal bir evren vadediyor.

Metaverse'te insanların alışveriş yapabileceği, hizmetlere abone olabileceği, iş arkadaşlarıyla birlikte çalışabileceği, oyun oynayabileceği ve hatta çevresindeki görüntüyü kişisel zevklerine ve gereksinimlerine göre özelleştirebileceği paylaşılan 3D sanal bir ortam sunuluyor. Metaverse, insanın dijital alandan ziyade dijital dünyanın içine girmesine izin veriyor. Örneğin, kullanıcılar kendilerini bir hologram şeklinde başka yerlere yansıtabiliyor. Metaverse, kişinin sadece bakmak yerine içine girebildiği somutlaştırılmış bir internet gibi hayal edilebileceği belirtiliyor.

Gerçeğe dayalı olacak metaverse'in, önceden oluşturulmuş sanal dünyalardaki karikatürize avatarların aksine kullanıcıların gerçek fiziksel çevrelerini dijitalleştirerek, birbirleriyle gerçek insan görüntüleriyle etkileşime girebilmelerine imkan sağlayacağı kaydediliyor.

Metaverse kavramının The Matrix, Pokemon Go, Minority Report, Ralph Breaks The Internet, Black Mirror gibi sayısız film ile video oyununda tasvir edildiği biliniyor.

Sevgiyle ve Sağlıkla Kalın.

ncmozdmr

Kaynaklar :

1.    www karel com.tr/blog/metaverse-nedir-gelecegi-nasil-etkileyecek

Metaverse Nedir? Geleceği Nasıl Etkileyecek?

Karel Blog / Teknoloji ve İnovasyon

Suat Uzuner

 

2.    www ntv com tr/teknoloji/facebookun-yeni-ismi-meta-nedir-metaverse-nedir-ne-vadediyor,g68Cg_Tyi0OOT9fRNxDkMg

Facebook'un yeni ismi 'Meta' nedir?  (Metaverse nedir, ne vadediyor?)

Haberler - ntv.com.tr 29.10.2021 - 11:49 | Son Güncelleme : 29.10.2021 - 13:07

 

3.     tr euronews com/2021/10/28/metaverse-u-tan-tan-facebook-isim-degisikligi-yapt-meta-oldu

Metaverse'ü tanıtan Facebook isim değişikliği yaptı, 'Meta' oldu

Euronews  Son güncelleme: 28/10/2021

Hüsnü Baysal’ın katkılarıyla