Agrivoltaik (Tarımsal Fotovoltaik) :
Tarımı ve güneş panellerini birleştirmek
- Afrika'da güneş enerjisi için büyük bir potansiyel var ve bu potansiyelden faydalanarak Agrivoltaik(Tarımsal Fotovoltaik) yani ekin yetiştirmek ve fotovoltaik panellerle elektrik üretmek için arazinin aynı anda kullanılması projesi kapsamında Doğu Afrika'daki ilk girişim Kenya'da açıldı.
- Agrivoltaik’te fotovoltaik paneller, ekinlerin altta yetişmesi için yeterince yükseğe monte edilir, onları güneşten korur ve yağmur suyunun toplanmasına izin verir.
Enerji güvenliğinin gerçek zorluklar oluşturduğu, ancak güneş ışığının yetersiz olmadığı bir bölgede, güneş enerjisi Afrika'nın çoğu için kalıcı bir çözüm gibi görünüyor. Ama cevap bu kadar basit değil.
Geniş fotovoltaik (PV) panel dizileri kurmak, genellikle araziyi çıplak toprağa çevirmek anlamına gelir. Bunun arazi sürdürülebilirliği üzerinde etkisi vardır, toprak stabilitesini, su tutmayı, karbon tutmayı ve biyoçeşitliliği etkiler. Ve genellikle gıda üretimi için de gerekli olan toprak için rekabet vardır.
Ancak Agrivoltaik olarak bilinen sistem, arazi kullanımı sorunlarının üstesinden gelmekten daha fazlasıdır. Sistem fotovoltaik panellerin kurulumu tarafından sağlanan gölgeyi ve ayrıca ekinler için açık tarlalara dikildiklerinden daha besleyici bir ortam sağlamak için yağmur suyu hasadı kullanır.
Güneş enerjisi ve tarımın birleştirilmesi
Doğu Afrika'daki ilk Agrivoltaik sistem , İngiltere'deki Sheffield, York ve Teesside Üniversiteleri, Stockholm Çevre Enstitüsü, Dünya Tarımsal Ormancılık, Enerji ve Enerji Koruma Araştırma Merkezi ve Afrika Teknoloji Araştırmaları Merkezi’nin ortak çabalarıyla 2022'nin başlarında Kenya, Insinya'da açıldı..
24 Şubat 2022’de gerçekleşen bir etkinlik, paydaşlara Doğu Afrika'nın ilk Agrivoltaik sistemini tanıttı ve paydaşların Kenya ve ötesinde teknolojiyi uygulamak için tasarım, performans ve potansiyel fırsatlar hakkında bilgi edinmelerini sağladı.
24 Şubat 2022'de Kenya'nın Insinya kentindeki Latia Tarım İş Merkezi'nde gerçekleşen etkinlikte, Agrivoltaik sistemin tanıtımının yanı sıra mahsul verimi ve çiftçi gelirlerine faydaları, temiz enerji üretimi ve elektrik maliyetlerinde tasarruf, yağmur suyu hasadı ve sulama konularında bilgi paylaşımı konuşmaları yer aldı.
Görüşmeler ayrıca çiftçilerin deneyimlerine, teknoloji için en uygun yerlerin belirlenmesine ve Doğu Afrika ve ötesinde bu sistemlerin nasıl yaygınlaştırılabileceği ile ilgili bilgilendirmelerle beraber Agrivoltaik teknolojinin kullanıcılarla birlikte nasıl tasarlanabileceğine ilişkin projenin değerlendirmesinin bir parçası olarak bir topluluk katılım stratejisine odaklandı.
Agrivoltaik sistemi, birden fazla enerji ve gıda güvenliği avantajı sağlamak için aynı arazi üzerinde güneş enerjisi, mahsul üretimi ve yağmur suyu hasadı sağlamak için yerel tarım ve enerji uzmanlarıyla birlikte geliştirilmiştir. Bu disiplinler arası yaklaşım, Enerji Enstitüsü ve Sürdürülebilir Gıda Enstitüsü de dahil olmak üzere amiral gemisi araştırma enstitülerinin (Sheffield Üniversitesi) uzmanlığını temel alarak sürdürülebilir kalkınma, gıda ve enerji güvenliği konusundaki Sheffield Üniversitesi araştırmalarının temelini oluşturmaktadır.
Enerjiye erişim, nüfusun yüzde 55'inin hala güvenilir elektriğe sahip olmadığı Doğu Afrika'da yaygın bir sorundur. Güneş enerjisi, bunu ele almanın önemli bir yoludur, ancak geleneksel yere yakın monte edilmiş güneş paneli dizileri, mahsul yetiştirme gibi diğer faaliyetler için gereken arazi miktarını azaltır.
Agrivoltaik sistemler, yere yakın monte edilmek yerine, güneş paneli dizileri arasında boşluklar olacak şekilde birkaç metre yükseklikte inşa edilir ve ekinlerin altta yetiştirilmesine olanak tanır.
Doğu Afrika'nın çoğu aynı zamanda yüksek ışık yoğunluğuna, yüksek sıcaklıklara ve düşük yağışa sahiptir. Agrivoltaik enerji sistemleri panel dizilerinin sağladığı gölge, ısı stresini ve su kaybını azalttığı için mahsullerin üretkenliğini önemli ölçüde artırabilir.
Uygun yetiştirme koşulları, aynı zamanda , daha yüksek değerli mahsullerin yetiştirilebileceği ve dezavantajlı kırsal alanlarda çiftçi gelirlerinin iyileştirilebileceği anlamına gelir. Ve daha önce büyüme ortamı olarak uygun olmayan alanlar artık kullanılabilir.
Bitkiler için bu daha elverişli ortam, mahsul yelpazesinin daha yüksek değerli olanlara genişletilebileceği anlamına gelir, bu da dezavantajlı kırsal topluluklardaki çiftçi gelirlerini iyileştirebilir. Mahsuller ayrıca daha önce uygun olmayan yerlerde yetiştirilebilir, bu da gıda kaynaklarını ve gelir kaynaklarını daha da artırır.
Afrikalı güneş enerjisi geliştiricileri ve Kenyalı bir tarım işletmesi şirketinin yanı sıra sivil toplum kuruluşları, bölgesel siyasi kuruluşlar, yerel topluluklar ve işçilerle birlikte çalışan araştırmacılar, Kenya ve Tanzanya'da proje uygulama alanlarını belirlediler.
SONUÇ:
Sheffield Üniversitesi'nde Biyolojik Bilimler Okulu'ndan Profesör Sue Hartley tarafından yönetilen girişim , UKRI'nin Küresel Zorluklar Araştırma Fonu (GCRF) Kolektif Programının bir parçası olarak finanse edilmiş, York Üniversitesi, Dünya Tarımsal Ormancılık (ICRAF), Teesside Üniversitesi, Stockholm Çevre Enstitüsü, Enerji ve Enerji Tasarrufu Araştırma Merkezi ve Afrika Teknoloji Araştırmaları Merkezi ile bir işbirliği sonucu gerçekleştirilmiştir.
Üniversitenin Biyolojik Bilimler Okulu'nda Araştırma Görevlisi ve Sheffield Üniversitesi Sürdürülebilir Gıda Enstitüsü üyesi olan Dr Richard Randle-Boggis projeyle ilgili şunları söylüyor: “Enerji ve su güvenliği, hepsi aynı arazi üzerinde ve projeyi özellikle heyecan verici kılan şey, çiftçiler, mühendisler, enerji geliştiriciler, tarım bilimciler, politika yapıcılar, topluluk grupları ve çok daha fazlası dahil olmak üzere çok çeşitli uzmanları ve paydaş gruplarını bir araya getirmesidir.”
Sheffield Üniversitesi'nde proje lideri ve Araştırmadan Sorumlu Başkan Yardımcısı Profesör Sue Hartley’de 24 Şubat 2022’deki etkinlik kapsamında yaptığı konuşmada “Bu proje, çığır açan disiplinler arası araştırmanın topluluklara gerçekten önemli faydalar sağlayabileceğinin mükemmel bir örneğidir. Bu araştırmanın Kenya'da bu şekilde sergilendiğini görmek gerçekten heyecan verici ve etkinliğin bu yeni teknolojinin potansiyeline daha fazla ilgi göstereceğinden eminim." diyor .
Araştırmacıların söyledikleri bağlamında bakıldığında Agrivoltaik teknolojinin daha yüksek değerli mahsullerin üretimi yoluyla enerjiye daha iyi erişime ve artan gelirlere yol açmasının beklendiğinin ortaya konmasının yanı sıra, yerel topluluklar içinde teknolojinin benimsenmesinin önündeki engellerin nasıl kaldırılabilecğinin belirlenmesinin amaçladığını görmekteyiz.
Bu amaçlar doğrultusunda bakıldığında ise araştırmacılar bu bölgedeki Agrivoltaik teknolojinin genişlemesine hangi ekonomik, sosyal, kültürel ve politik faktörlerin yardım edeceğini ortaya çıkaracakları sonuçlara ulaşabilmek için Agrivoltaik teknolojinin kullanıcılarla birlikte en iyi şekilde nasıl tasarlanabileceğini değerlendirmeliler ve Doğu Afrika ve ötesinde Agrivoltaik teknoloji içeren projenin yerel topluluklarca benimsenme engellerinin kaldırılabilmesi ve potansiyel olarak kullanıma sunulması hakkında bilgi paylaşımı için ulusal ve bölgesel politika yapıcılardan destek aramalıdırlar.
Sevgiyle ve Sağlıka Kalın
ncmCozdmr
Hüsnü Baysal’ın katkılarıyla
Kaynaklar :
1. www weforum org/agenda/2022/03/solar-energy-security-farm-africa?utm_
Combining crops and solar panels is allowing Kenya to ‘harvest the sun twice’
Mar 15, 2022
Charlotte Edmond
Senior Writer, Formative Content
2. www sheffield ac uk/sustainable-food/news/launching-east-africas-first-combined-solar-energy-and-agriculture-system
Launching East Africa’s first combined solar energy and agriculture system
23 February 2022
Professor Sue Hartley , Dr Richard Randle-Boggis
3. www sheffield ac uk/research/harvesting-sun-twice
Harvesting the sun twice
Professor Sue Hartley ,Dr Richard Randle-Boggis and a international concertium
